الزامات تغذیه‌ای در مهد کودک‌ها

نوشته  : مهندس مسعود خبازی 

تغذیه کودک موضوع مهمی در کشور‌های جهان سوم و همچنین  کشور‌های غربی است، زیرا تغذیه کودکان وابسته  به دیگران می‌باشد. تغذیه کودکان از زمانی که از شیر گرفته می‌شوند تا دوران دبستان بسیار حائز اهمیت است. عادات غذایی در این مرحله از زند گی شکل گرفته  و کمتر  تحت کنترل والدین هستند. اغلب مادران در خارج از منزل به کاری اشتغال داشته  و کودکان نو پای آنها در یک مرکز مراقبت از کودکان یا مرکز نگهداری از کودکان پیش دبستانی غذا صرف می‌کنند، بنابراین شناخت نکات مهم در خصوص  تغذیه کودکان بالاخص در این مراکز و کاربردی نمودن آنها می‌تواند نقش اساسی در سلامت کودکان و جامعه داشته باشد. این مقاله به اختصار به بیان الزامات تغذیه‌ای در مراکز  پیش دبستانی (برگرفته از استاندارد ملی ایران به شماره 8905)  می‌پردازد که امید است با رعایت آنها گامی در جهت ارتقاي سلامت کودکان و نونهالان در این مراکز  برداشته شود.

راهنماي كاربردي تغذيه كودكان

نوشته  : دكتر سيدمرتضي صفوي 

 كودكي 5/8 ماهه دارم كه فقط شير مادر مي‌خورد و غذاي كمكي نمي‌خورد. لطفاً مرا راهنمايي كنيد.
كودك براي استفاده از غذاي كمكي نيازمند آن است كه توانايي‌هاي جسمي لازم را كسب كند و در حقيقت بايد به سني برسد كه قادر باشد بنشيند و كنترل لازم را بر بدن خود داشته باشد. او بايد بتواند با جلو آوردن سر و حركات دهانش تمايل و علاقه‌مندي خود را به غذا خوردن، به والدين نشان دهد. در سن 5 تا 7 ماهگي، شيرخوار ياد مي‌گيرد مواد نيمه جامد را از قاشق دريافت كند و تا 8 ماهگي قادر خواهد بود با جلو آوردن سر و يا استفاده از هر دو لب خود با سرعت و كاملاً به خوبي غذا را از قاشق به دهان ببرد. حدود 6 ماهگي عمل جويدن به صورت حركات عمودي فك شروع مي‌شود.

8ماده غذايي كه از زوال عقل پيشگيري مي‌كنند

نوشته  : تحریریه دنیای تغذیه 

براي دستيابي به فكر سالم از اين غذاها استفاده كنيد. برخي از علائم ديمانس (زوال عقل) عبارتند از تكرار يك سوال به صورت دائم، مشكل داشتن در هجي كردن كلماتي كه به صورت عادي در روز استفاده مي‌شوند و از دست دادن كنترل فرد در رابطه با رفتار و احساساتش كه آرام آرام زندگي فرد و نيز زندگي اطرافيان او را تخريب مي‌كنند. بيماري آلزايمر شايع‌ترين علت ديمانس در افراد 65 سال به بالا است. طبق گزارش آكادمي (انجمن) آلزايمر بيش از 3/5 ميليون نفر آمريكايي از اين بيماري رنج مي‌برند و هر 70 ثانيه يك نفر به آلزايمر مبتلا مي‌گردد! در حالي كه گمان مي‌رود آلزايمر يا ديگر اشكال ديمانس از اثرات جانبي اجتناب‌ناپذير پيري باشند، اما برخي تحقيقات نشان مي‌دهند كه ملاحظات غذايي ممكن است به محافظت از بدن در برابر زوال عقل و حتي جلوگيري از بيماري‌هاي زايل كننده مغز كمك كنند.

تاثير تغذيه بر اندومتريوز

نوشته : فاطمه تورنگ كارشناس ارشد تغذيه 

اندومتریوز رشد غشای داخلی رحم در جایی خارج از رحم است که مي‌تواند منجر به واکنش‌های مزمن و التهابی چون دردهای لگن، دسمنوره، لکه بینی‌های قبل قاعدگی، دفع دردناک ادرار و حتی نازایی شود. این بیماری اختلال شایعی در سنین باروری است و حدود 5 تا 10 درصد زنان را در سنین باروری مبتلا می‌کند و پیک بروز آن در 30 تا 45 سالگی است. میزان ابتلا در زنان نابارور به 35 درصد می‌رسد و ممکن است اندومتریوز علت ناباروری در آنان باشد. این بیماری موجب کاهش کیفیت زندگی، توانایی کار و ارتباطات اجتماعی و نیز اختلال عملکرد جنسی می‌شود.
عوامل ژنتیکی، هورمونی، آناتومیک، ایمنی و التهابی در پاتولوژی آن شرکت دارند. احتمال ابتلا در فرزندان زنان مبتلا تا 5 برابر افزایش می‌یابد که احتمال وجود عوامل ژنتیکی را مطرح می‌کند، البته باید در نظر داشت که شیوه زندگی و بویژه تغذیه فرزندان مبتلا معمولا شبیه مادران است و بنابراین ممکن است علت شیوع بیشتر در فرزندان مادران مبتلا ناشی از شباهت رفتارهای آنان باشد.

راهكارهاي رفع چاقي در دنياي امروز

نوشته  : نفيسه بهادري کارشناس ارشد تغذیه 

شیوع چاقی
مقایسه نحوه مصرف غذایی جامعه ایرانی با مصرف مطلوب و استاندارد غذایی که از سوی سازمان بهداشت جهانی اعلام شده نشان می‌دهد که مواد مورد نیاز بدن که در غذاهایی مثل شیر، لبنیات، میوه و سبزیجات یافت می‌شود، در تغذیه ایرانی‌ها جایگاه پایینی دارد. این عوامل باعث شده که عارضه چاقی، اضافه وزن و کوتاهی قد و ناهنجاری‌های قامتی در میان جوانان کشور افزایش یابد. شیوع اضافه وزن و چاقی در کل جهان رو به رشد است و در بعضی مطالعات بیان شده که شیوع چاقی، دو برابر شده است. افزایش شیوع چاقی، تنها مختص کشورهای پیشرفته و پر درآمد نبوده و شیوع آن در کشورهای فقیر و در حال توسعه نیز رو به افزایش است.

بهبود سرفه با تغذيه

نوشته  : مريم آريافر كارشناس ارشد علوم و صنايع غذايي 

سرفه مي‌تواند از علت‌هاي مختلفي ناشي شود. اكثر سرفه‌ها ناشي از سرماخوردگي و آنفلوانزا مي‌باشند و معمولا حداكثر يك يا دو هفته طول مي‌كشند. سرفه‌هاي مزمن معمولا بيشتر از چهار هفته طول مي‌كشند و نمايانگر يك مشكل جدي مانند آسم، آلرژي، برونشيت و يا سينوزيت همراه با ترشحات داخل حلقي مي‌باشند، ولي در هر حال علت آن هرچه باشد براي خود فرد و اطرافيان بسيار كلافه كننده است.
در درمان سرفه‌هايي كه علت آلرژي و حساسيت دارند بايد مواد آلرژن و حساسيت‌زا از معرض بيمار دور شود تا به تخفيف علائم كمك كند. گاهي اوقات سرفه‌ها ممكن است در اثر برونشيت مزمن در افراد سيگاري بروز كند. در اين نوع سرفه‌ها پرهيز غذايي تاثيري ندارد. تك سرفه‌هاي خشك معمولا آلرژيك هستند، در حالي كه سرفه‌هاي خلط آور مربوط به مشكلات ريه و بيماري سينوزيت مي‌شوند، ولي به هر حال با تقويت سيستم ايمني مي‌توان از بروز بيماري، آلرژي و عفونت در بدن كاسته  و در نتيجه سرفه را كاهش داد.

غذاهايـي كه آب مروارید را به تاخير مي‌اندازنـد

نوشته  : شیوا طباطبایی کارشناس ارشد علوم بهداشتی در تغذیه 

آب مرواريد عبارت است از كدر شدن کامل و یا بخشی از عدسي چشم كه بصورت طبيعي شفاف مي‌باشد و یکی از شایع‌ترین علل کوری در جهان است. تاری عدسی بر حسب مکانی که اتفاق می‌افتد، می‌تواند تاثیر متفاوتی بر دید فرد مبتلا داشته باشد. عدسی یا لنز داخل چشم، یک بافت پروتئینی فاقد رگ خونی و عصب می‌باشد که وظیفه اصلی آن شکست نور و کم و زیاد کردن نور وارد شده به داخل چشم، برای دیدن اشیا در فاصله‌های دور و نزدیک است. تجمع پروتئین‌های کدر شده در لنز چشم به کدورت عدسي چشم می‌انجامد و باعث کاتاراکت می‌شود. کاتاراکت را به دو دسته بالغ (mature) و نابالغ (immature)  تقسیم می‌کنند.
در دسته اول، همه پروتئین‌های لنز کدر می‌شوند، ولی در حالت دوم هنوز بخشی از پروتئین‌های لنز شفاف است. تا هنگامی که کاتاراکت به حد زیادی در لنز چشم متراکم نشود، دیده نمی‌شود. کم‌کم دیدن ته چشم مشکل می‌‌گردد و نهایتاً رفلکس ته چشم ناپدید می‌شود. در این مرحله کاتاراکت mature است و مردمک چشم کاملا سفید به نظر می‌رسد.

مراقبت تغذیه‌ای در لوسمی

نوشته  : منيره دادخواه

لوسمی یا سرطان خون نوعی بیماری پیشرونده و بدخیم است که به علت تکثیر و تکامل ناقص گلبول‌های سفید و پیش سازهای آنها در خون و مغز استخوان ایجاد می‌شود. در واقــع واژه لوسمـی (Leukemia) به معنی «خون سفید» مي‌باشد. در این بیماری مغز استخوان به شکل غیر عادی تعداد زیادی سلول خونی می‌سازد که شکل و کارکرد آنها با سلول‌های سالم متفاوت است و در اثر آن ساخت گلبول‌های سفید طبیعی کاهش یافته و در نتیجه سیستم ایمنی ضعیف می‌گردد، حتی تولید سایر سلول‌های خونی مثل گلبول‌های قرمز و پلاکت‌ها نیز تحت تاثیر این وضعیت قرار می‌گیرد.
شيوع لوسمي
شیوع لوسمی در مردان بیشتر از زنان بوده و معمولاً احتمال بروز آن در هر سنی وجود دارد ولی معمولاً در افراد بالای 60 سال بیشتر مشاهده می‌شود. عواملی مثل سابقه ابتلا به برخی بیماری‌های خونی، سابقه ابتلا به سرطان در خانواده، قرار گرفتن در معرض پرتوهای یونیزه و سرطان‌زا، مصرف دخانیات، آلاینده‌های موجود در هوا و محیط زیست، بدی تغذیه و ضعیف بودن سیستم ایمنی بدن در افزایش ابتلا به بیماری موثر است.

كنترل بيماري‌ها با طب جایـگزین

نوشته : مريم اسلامي کارشناس ارشد تغذیه 

در طب جایگزین این پرسش‌ها مطرح ‌مي‌‌‌شود: دلایل زمینه‌ای یک بیماری چیست؟ چرا بدن ‌مي‌‌‌تواند مکانیسم‌های درونی خود را برای دفاع تحریک نماید؟ بدن انسان منابع بسیاری برای درمان و جوان‌سازی مجدد دارد. طب و درمان‌های جایگزین برای دستیابی به این اهداف به بدن کمک ‌مي‌‌‌کنند. بدن به مثابه یک کل با همه جوانب زندگی موثر بر سلامت مانند شیوه زندگی، کار، رژیم غذایی، ژنتیک و وضعیت ذهنی و احساسی در نظر گرفته ‌مي‌‌‌شود. به همین دلیل، ممکن است یک بیماری به طور یکسان ظاهر شود، ولی علت آن متفاوت باشد، بنابراین هر فرد با توجه به علت بیماری درمان ‌مي‌‌‌شود. از طب رایج یا طب ضدگرا بیشتر برای درمان آسیب یا ضربه، موارد اضطراری یا جراحی پیچیده استفاده ‌مي‌‌‌شود، ولی طب جایگزین اغلب در کنترل بیماری‌های شایع، بیماری‌های تحلیل برنده، بیماری‌های ذهنی، استرس و سرطان بهتر عمل ‌مي‌‌‌کند و تأکید فراوانی بر پیشگیری و تشویق به تغییر رژیم غذایی، ورزش و کاهش استرس دارد. در اين سري مقالات سعي مي‌شود درمان‌هاي جايگزين براي بيماري‌هاي مختلف مورد بررسي قرار گيرد. در اولين مقاله از اين سري مقالات با انواع اين روش‌ها آشنا مي‌شويم.

رفتارهاي غذایی در دوران بارداری

نوشته  : دكتر منصور شهركي و هدیه کفعمی خراسانی 

همه مادران خواهان داشتن فرزندی سالم هستند و به دوران بارداری اهمیت ویژه‌ای می‌دهند. دوران بارداری تغییرات زیادی  در زنان ایجاد می‌کند، بسیاری از زنان در دوران بارداری به غذاهایی علاقه‌مند می‌شوند که شاید در حالت عادی علاقه‌ای به مصرف آنها نداشته، یا حتی از آنها متنفر بوده‌اند. پاره‌ای اوقات نيز به غذاهایی تنفر نشان می‌دهند که قبلا جزء غذاهای مورد علاقه آنها بوده‌اند. دلایل این تغییرات به خوبی مشخص نیست. تحقیقات نشان می‌دهند تغییرات هورمونی و حتی روانی در سه ماه اول بارداری باعث این تغییر در ذائقه خانم‌های باردار می‌‌گردد. این تغییر ذائقه در اصطلاح ویار نامیده می‌شود.
تمایلات غذایی خانم‌ها در دوران بارداری
محصولات لبنی از جمله مواد غذایی هستند که خانم‌های باردار تمایل به مصرف آن دارند. مثل بستنی و شیر، مواد غذایی شیرین مانند انواع شیرینی‌ها و شکلات نیز در میان خانم‌های باردار طرفداران بی‌شماری دارند. بعضی از خانم‌ها در طی دوران بـارداری به مواد غـذایی ترش مانند لواشــک، قره قوروت و انواع ترشیجات ویار دارند.