دیابت؛ بیماری به شیرینی قند و به تلخی قطع پا

دیابت یک بیماری است که از آن با عنوان مرض قند نیز یاد می شود؛ این بیماری برخلاف نام شیرینی که دارد بسیار خطرناک و مرموز است چرا که تمامی دستگاه های عصبی، قلبی عروقی، مغزی و گوارشی را تحت تاثیر قرار می دهد و در صورت نبود توجه کافی به آن می تواند به تلخ ترین خاطره زندگی یعنی از دست دادن پا منجر شود.

تعداد مبتلایان به دیابت در جهان بر اثر عواملی همچون افزایش شیوع چاقی ناشی از شیوه نادرست زندگی شهرنشینی و افزایش سن در جوامع بشری به سرعت رو به افزایش است.

این روند در کشورهای درحال توسعه ازجمله در کشور ما سرعت بیشتری دارد، به طوری که طبق آمار اعلام شده هم اکنون حدود 200 میلیون نفر در دنیا و بالغ بر 3 میلیون نفر در ایران به این بیماری مبتلا هستند.

عضو پژوهشکده علوم غدد و متابولیسم دانشگاه علوم پزشکی تهران در این باره به ایرنا گفت: درحال حاضر دنیا با انفجار جمعیت دیابتی ها روبه رو است. طبق برآوردهای اولیه پیش بینی می شد که تا سال 2030 میلادی تعداد مبتلایان به دیابت در جهان 336 میلیون نفر باشد، این درحالی است که با توجه به روند تند رو به افزایش این جمعیت، برآورد می شود که این میزان به 522 میلیون نفر برسد.

بيش از دو سوم بيماران ديابتي نوع 2 اضافه وزن دارند

يك متخصص تغذيه گفت: بيش از دو سوم بيماران ديابتي نوع 2 اضافه وزن دارند و اين روند رو به افزايش است.

به گزارش خبرنگار وب دا،‌ دكتر مسعود كيمياگر اظهار داشت: ديابت يك بيماري مزمن است كه بايد براي كنترل آن، برنامه اي پي گير داشت برنامه اي كه با زندگي روزمره ديابتي تطابق داشته باشد و او را از كار و فعاليت جدا نكند و بيمار بتواند زندگي عادي خود را ادامه دهد.

وي افزود: نان باگت و نان سفيد در تغذيه افراد به خصوص ديابتي ها نبايد جايگاهي داشته باشد بر عكس سبزي،‌غلات سبوس دار و ميوه، بايد مصرف شود و البته ميوه نياز به محاسبه دارد و فاصله دار بودن مصرف آن نيز مهم است.

عضو هيئت علمي دانشگاه علوم پزشكي شهيد بهشتي تصريح كرد: زماني كه 3 عدد ميوه براي فرد ديابتي در نظر مي گيريم اگر در سه نوبت مصرف كند بهتر است و مي تواند به جاي يكي از آنها 3 عدد خرما مصرف كند يعني 3 عدد خرما معادل يك واحد ميوه تلقي مي شود.

دكتر كيمياگر با بيان اين كه خوردن هيچ ميوه اي براي افراد ديابتي ممنوعيت ندارد بلكه فقط محدوديت دارد، گفت: عدس،‌ لوبيا، سيب، گريپ فروت، گيلاس، كيوي و پرتقال در رژيم غذايي افراد ديابتي جايگاه خوبي دارد.

وي خاطرنشان كرد:‌ اگر افراد ديابتي مواد غذايي را تدريجي و تكه تكه مصرف كنند بدن آنها راحت تر مي تواند جوابگوي هضم آن باشد اما اگر بخواهند ماده اي را كه قند بالايي دارد مصرف كنند دچار مشكل مي شوند.

مصرف تخم مرغ بر روي عملكرد مغز و سيستم عصبي تأثير مثبت مي گذارد

 تخم مرغ يك منبع غذايي طبيعي و كامل است بر روي عملكرد مغز و سيستم عصبي تأثير مثبت مي گذارد.

سرپرست دفتر بهبود تغذيه حامعه وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي در گفت وگو با خبرنگار وب دا، ضمن بيان اين مطلب اظهار داشت: ماده اي به نام كولين كه در تخم مرغ موجود است علاوه بر تاثير قابل توجهي كه بر روي عملكرد مغز و سيستم عصبي مي گذارد، براي رشد و نمو جنين، كودك و سلامت قلب و عروق نيز تاثير گذار است.

دكتر زهرا عبداللهي افزود: زرده تخم مرغ با حداكثر تاثير گذاري در مقايسه با ساير غذاهاي حاوي اين مواد يا مكمل ها، از تحليل رفتن لايه شبكيه و نابينايي ناشي از آن در سالخوردگي جلوگيري مي كند كه متاسفانه جايگاه تخم مرغ در سبد غذايي خانوادها به دليل ناآگاهي در خصوص كلسترول آن كاهش يافته، است.

وي تصريح كرد: تخم مرغ نه تنها بالاترين منبع پروتئين مطلوب را دارا است بلكه تقريبا تمامي ويتامين ها به جز ويتامين c و مواد معدني ضروري مورد نياز انسان را دارا مي باشد، بنابراين تخم مرغ بهترين پروتئيني است كه با نان يك غذاي كامل و مغذي به حساب مي آيد و تمام احتياجات تغذيه اي را در يك وعده غذايي تامين مي كند.

اين متخصص تغذيه با اشاره به اين كه تخم مرغ فقط 3/1 درصد انرژي متوسط مورد نياز روزانه را تامين مي كند، گفت: تخم مرغ يك ماده غذايي غني محسوب مي شود كه مقدار مواد مغذي بيشتري را نسبت به انرژي براي مصرف كننده تامين مي كند.

وي خاطرنشان كرد: در خصوص سرانه مصرف تخم مرغ در كشور، ابراز داشت: در حال حاضر سرانه مصرف تخم مرغ در كشور ما حدود 160 عدد است در حالي كه اين رقم در بسياري از كشورهاي در حال توسعه و توسعه يافته به ميزاني بالغ بر 300 عدد هم مي رسد.

ضرورت مصرف وعده های غذایی منظم برای بیماران دیابتی

بیماران دیابتی که داروی تنظیم کننده قند خون و یا انسولین استفاده می کنند باید وعده های غذایی کامل و منظم مصرف کنند.

به گزارش وب دا، معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی کردستان با اعلام این مطلب گفت: حذف وعده های غذایی و میان وعده ها در بسیاری مواقع عامل افت قند خون در بیماران دیابتی است.

فرزام بیدارپور افزود: پایین آمدن میزان قند خون به زیر 45 باعث اختلال در عملکرد مغز شده و در نهایت منجر به اختلال در دید، هوشیاری، سرگیجه، تشنج و در صورت ادامه، کاهش شدید هوشیاری و در نهایت رفتن بیمار به کما را در پی خواهد داشت.

به گفته وی، بیمار در هنگام افت قندخون دچار تعریق، تپش قلب، لرزش در اندامها، احساس گرسنگی شده که اگر در همان لحظه موادغذایی شیرین را مصرف کند این علائم کاهش و یا برطرف می شود.

بیدارپور در ادامه با اشاره به ضرورت مصرف موادغذایی حاوی فیبر در بیماران دیابتی افزود: فیبر به ویژه فیبر محلول در آب، جذب گلوکز(قند) را کند کرده و به کنترل بیماری دیابت کمک می کند.

به گفته وی، رژیم غذایی متعادل شامل میوه، سبزی، حبوبات و غلات کامل مانند نان سبوس دار، نیاز ما را به فیبر و سایر مواد غذایی تأمین می کند.

معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی کردستان با اشاره به اینکه اصلاح رژیم غذایی یکی از راهکارهای اساسی برای پیشگیری از دیابت نوع دوم است، افزود: افزایش تحرک و ورزش کردن از دیگر راهکارهای اساسی در پیشگیری از دیابت است.

بیدارپور همچنین از آموزش، تغذیه، ورزش، داروها و اندازه گیری قندخون به عنوان پایه های کنترل دیابت نام برد و گفت: آسیب بر عروق، مغز، قلب و آسیب عصبی، چشمی و کلیوی از عوارض خطرناک در دیابت هستند ودرصورت رعایت نکات فوق، عوارض یادشده در بیماران دیابتی کمتر شده و بیماران زندگی عادی خود را خواهند داشت.

تغذیه ناسالم مهمترین عامل اختلالات خلقی و عصبی دختران

 تغذیه ناسالم مهمترین عامل اختلالات خلقی و عصبی در دختران است.

به گزارش وب دا، کارشناس مسئول بهبود تغذیه معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به اینکه  یکی از مشکلات رايج در میان  دختران جوان و نوجوان، الگوهای غذایی نامناسبی است که بیشتر از طریق اینترنت، سایت‌های بدون اعتبار و ماهواره به آن‌ها منتقل می‌شود، اظهار داشت: راضی نبودن از ظاهر و قیافه خود مهمترین عاملی است که دختران را به سمت استفاده از  توصیه‌های اشتباه و رژیم‌های نادرست سوق می دهد.

دکتر زهرا اباصلتی با بیان اینکه تمایل به کم‌ وزنی و لاغری که ناشی از تصور نادرست آن‌ها نسبت به اندام است، باعث می شود برخی از  دختران اقدام به رژیم سخت و خودسرانه ‌کنند و این امر موجب به خطر افتادن  سلامت آینده آنان به‌ویژه در دوران مهم بارداری و شیردهی می شود همچنین این مسئله ممکن است باعث قاعدگی‌های نامنظم يا نبود قاعدگی در آن‌ها شود.

کارشناس مسئول بهبود تغذیه معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی مشهد گفت: کمبود ریز مغذی ها از جمله آهن، کلسیم، روی و مواد معدنی از دیگر عوارض استفاده از رژیم های نادرست به شمار می رود که به  تدریج در فرد موجب بروز اختلالات خلقی، عصبی، ریزش مو و کم خونی می‌شود.

دکتر زهرا اباصلتی افزود: یکی از مشکلات دیگری که دختران را تهدید می‌کند، اضافه وزن یا چاقی است که اغلب در اثر کم‌تحرکي و فعالیت نامناسب بدنی، استفاده مداوم از تلویزیون و رایانه و نیز رژیم‌های نادرست غذایی و مصرف زیاد تنقلات، نوشابه‌ها وغیره به وجود می‌آید.

وی با تاکید بر اینکه برنامه غذايي دختران بايد شامل تركيبي از غذاهاي مختلف در گروه‌هاي اصلي غذايي باشد، اظهار داشت: در ميان وعده‌ها به جاي استفاده از مواد غيرمغذي و كالري‌زا مثل نوشابه‌ها، چيپس و كيك‌ها از مواد غذايي مغذي مانند شير، نان، پنير، خشكبار، ميوه‌ها و مغزها استفاده کنند.

کارشناس مسئول بهبود تغذیه معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی مشهد گفت: براي پيشگيري از كم وزني و لاغري، از انجام هرگونه رژيم خودسرانه به شدت خودداري شود و تحت نظر متخصصان تغذيه اقدام شود و براي پيشگيري از اضافه وزن و چاقي ضمن توصيه به فعاليت‌هاي روزانه، استفاده از يك رژيم غذايي درست و متعادل زير نظر متخصص تغذيه ضروري است.

مصرف زياد نوشابه‌هاي شيرين در بروز آرتروز زانو مؤثر است

 مصرف زياد نوشابه‌هاي شيرين به ويژه در مردان، نقش مهمي را در پيشرفت آرتروز زانو ايفا مي‌كند.

به گزارش وب‌دا، به نقل از نشريه ساينس ديلي، نتايج يك تحقيق در نشست سالانه روماتولوژي در آمريكا با بررسي ميزان مصرف نوشابه‌هاي شيرين در 2149 فرد و شناسايي آرتروز زانو در آنها با استفاده از اشعه ايكس افزود: مرداني كه در هفته بيشتر از بقيه از نوشابه‌هاي شيرين استفاده مي‌كنند، در معرض خطر بيشتري براي ابتلا به بيماري آرتروز زانو قرار مي‌گيرند.

براساس اين گزارش محققان همچنين با ارزيابي شاخص توده بدني (BMI)‌ و عوامل ديگر در گروه مورد مطالعه افزودند، فاكتورهايي نظير چاقي، سن، صدمه قبلي به زانو، تنش شديد به مفاصل و سابقه خانوادگي احتمال بروز اين بيماري را افزايش مي‌دهد و البته اين در حالي است كه خطر وقوع اين بيماري حتي در مردان با BMI‌ پايين‌تر و كمتر از 5/27 كه به مقدار بيشتري از نوشابه‌هاي شيرين استفاده مي‌كنند در مقايسه با مردان داراي BMI‌ بالاتر بيشتر است.

نتايج حاصل از اين مطالعه توانايي بالقوه‌اي را در شناسايي يك عامل خطرساز قابل اصلاح در رژيم غذايي براي جلوگيري از پيشرفت اين بيماري ارائه مي‌كند اما در اين ميان مكانيسم اين اثر هنوز مشخص نيست كه بروز اين بيماري نتيجه كالري زياد اين نوشيدني‌ها و تحميل وزن بيش از حد روي زانوهاست و يا به دليل مواد تشكيل دهنده ديگري در نوشابه‌هاي شيرين است كه باعث پيشرفت اين بيماري مي‌شود.

به گفته محققان، آرتروز زانو يكي از عوامل شايع درد در افراد بالاي 40 سال است كه به وسيله فروپاشي و تخريب غضروف در مفصل زانو ايجاد مي‌شود.

دیابت بارداری، از شایعترین عوارض حاملگی

 دیابت بارداری بدلیل تغیرات هورمونی در دوره بارداری رخ می دهد و یکی از شایع ترین عوارض حاملگی است.

 به گزارش وب دا، کارشناس مادران مرکز بهداشت استان خوزستان گفت: دیابت بارداری، دیابتی است که در دوران بارداری تشخیص داده می شود و این عارضه بدلیل تغییرات هورمونی در دوران بارداری رخ می دهد و تنظیم قند خون را با مشکل مواجه می سازد.

 عالیه اعتمادی اضافه کرد: دیابت بارداری یکی از شایع ترین عوارض حاملگی است و بین 2 تا 7 درصد زنان را مبتلا می سازد.

 وی همچنین با بیان اینکه دیابت بارداری به دو دسته علامت دار و بی علامت تقسیم می شود، افزود: اکثر مبتلایان به دیابت بارداری هیچگونه علامتی ندارند و به همین علت همه خانم های باردار باید تحت آزمایشات تشخیص این بیماری قرار گیرند که این آزمایشات در طی مراقبت های بارداری توسط پزشک یا ماما توصیه می شوند.

 اعتمادی با ذکر نشانه های دیابت بارداری افزود: احساس تشنگی، تکرار ادار، افزایش اشتها، افزایش وزن، ضعف، سرگیجه، تاری دید، استفراغ و ابتلاء به عفونت های مختلف از نشانه های دیابت بارداری هستند.

کارشناس مادران مرکز بهداشت استان خوزستان اظهار داشت: زنان چاق، زنان دارای نمایه توده بدنی بالای 30، زنانی که سابقه ی دیابت در افراد درجه یک خانواده دارند و افراد دارای سابقه به دنیا آوردن نوزاد با وزن 4 کلیوگرم و بالاتر و مرده زایی بدون دلیل و سابقه حداقل دو بار سقط خودبخودی، در معرض خطر ابتلاء به دیابت بارداری هستند و باید در اولین ویزیت حاملگی تحت آزمایش قرار گیرند. ولی در سایر زنان باردار، این آزمایش بین هفته های 24 تا 28 حاملگی انجام می پذیرد.

گوجه‌ فرنگی‌های مخصوص برای جلوگیری از حمله قلبی

 گروهی از محققین، با دستکاری ژنتیک،‌ گوجه‌ فرنگی‌هایی تولید کرده‌اند که درون خود، ‌دارویی برای مشکلات قلبی دارند. برای استفاده از این دارو،‌ فقط کافی است از این گوجه فرنگی‌ها بخورید.

محققین با دستکاری ژنتیک، گونه تازه‌ای از گوجه فرنگی به وجود آورده‌اند. این گوجه‌ فرنگی جدید، پپتید خاصی تولید می‌کند که تشکیل پلاک‌ها در رگ‌های موش را کاهش می‌دهد. به گفته محققین، این ماده می‌تواند در بدن انسان هم همین عملکرد را داشته باشد.

به گزارش سایتک دیلی، محققین این مطالعه،‌ نتایج خود را در نشست علمی ۲۰۱۲ انجمن قلب آمریکا ارائه کردند. گوجه فرنگی‌هایی که در این مطالعه دستکاری ژنتیکی شده‌اند، ۶٫اف تولید می‌کنند، پپتید کوچکی که عملکرد ApoA-1 را تقلید می‌کند. ApoA-1 پروتئین اصلی در لیپوپروتئین با تراکم بالا یا به اختصار اچ.دی.ال است. محققین از این پپتیدها برای موش‌هایی استفاده کردند که نمی‌توانستند لیپوپروتئین‌ کم تراکم را از بین ببرند و نیز برای آن‌ها رژیم غذایی پرچربی تعیین کردند.
محققین به این نتیجه رسیدند که موش‌هایی که گوجه فرنگی دستکاری شده از نظر ژنتیک، ۲٫۲ درصد از رژیم غذایی‌شان را تشکیل می‌داده، تفاوت‌های بدنی از خود نشان داده‌‌اند. از جمله،‌ در این موش‌ها،‌ سطح التهاب خونی پایین‌تر بود. همچنین، فعالیت آنزیم آنتی‌اکسیدان پاراکسوناز در بدن این موش‌ها بیشتر بود. به علاوه، آن‌ها دارای سطح بالاتری از لیپوپروتئین با تراکم بالا و برعکس، ‌میزان پایین‌‌تری از اسید لیزوفسفاتیدیک و نیز پلاک‌های آترواسکلروزی کم‌تری بودند.

مواد غذایی که در کودکان زیر یک سال نباید داده شود

شیر گاو (در تهیه فرنی، جوشاندن شیر مقدار مواد آلرژن موجود در شیر را کمتر می کند)

سفیده تخم مرغ
انواع توت، کیوی، آلبالو، گیلاس و خربزه
بادام زمینی
مواد غذایی که در دوره شیرخواری مجاز نیست و ممکن است باعث خفگی شیرخوار شود: دانه کشمش
دانه انگور
ذرت
تکه های سوسیس
آجیل
تکه های سفت و خام سبزی ها مثل هویج و …
تکه های گوشت
مواد غذایی که ممکن است مشکلات دیگری ایجاد نمایند:
قهوه یا چای پررنگ: سبب بی قراری کودک می شود.
عسل: باعث مسمومیت می شود (بوتولیسم) ولی استفاده از عسل پاستوریزه اشکالی ندارد.
به طور کلی تا پیش از پایان یک سالگی مصرف مواد زیر برای کودک توصیه نمی شود:

فعالیت ضدمیکروبی کفیر به محتوای پروتئینی موجود در آن بستگی دارد

محققان با بررسی اگزوپلی‌ساکارید کفیران به دست آمده از دانه‌های کفیر دریافتند فعالیت ضد میکروبی عصاره‌ی کفیران به محتوای پروتئینی موجود در آن بستگی دارد.

به گزارش خبرنگار پژوهشی ایسنا منطقه دانشگاه علوم پزشکی تهران، مطالعه‌ای با هدف تعیین ماهیت و بررسی خاصیت ضد میکروبی اگزوپلی‌ساکارید کفیران به دست آمده از دانه‌های کفیر توسط دکتر گیتی امتیازی، استاد گروه زیست شناسی دانشکده علوم دانشگاه اصفهان و همکارانش انجام شد.

گفتنی است کفیر پروبیوتیکی است که دانه‌های ژله‌ای قابل رشدی تولید می‌کند و شامل مجموعه‌ای از باکتری‌های اسید لاکتیک و مخمرها است. این میکروارگانیسم‌ها به وسیله‌ی یک ماتریکس پلی‌ساکاریدی به نام کفیران احاطه شده‌اند. کفیران یک گلوکوگالاکتان منشعب محلول در آب است که دارای فعالیت‌های ضد باکتریایی، ضد قارچی و ضد توموری است.

در این پژوهش دانه‌های کفیر به‌طور مداوم در شیر پاستوریزه کشت داده شدند. پس از شستشوی دانه‌ها با آب مقطر استریل با دو دمای 50 و 100 درجه‌ی سانتی‌گراد و جدا کردن دانه‌ها، نمونه‌ها سانتریفیوژ شدند و پلی‌ساکارید با اتانول سرد رسوب داده شد و پس از حل کردن در آب مقطر داغ استریل، در نهایت لیوفیلیزه شد. میزان پروتئین موجود در نمونه اندازه‌گیری و فعالیت ضد میکروبی عصاره‌ی کفیران در برابر چندین سویه‌ی معرف به روش انتشار چاهک بررسی شد. همچنین اثر آنزیم‌های پروتئولیتیک بر فعالیت ضد میکروبی کفیران مورد بررسی قرار گرفت.

یافته‌ها حاکی از آن است که هر دو نمونه (خالص‌سازی در 50 و 100 درجه‌ی سانتی‌گراد) دارای اثر مهاری بر رشد باکتری‌های معرف بودند. واکنش برادفورد نشان داد عصاره‌ی به دست آمده دارای پروتئین بود، ولی فعالیت ضدمیکروبی آن تا حدی در برابر آنزیم‌های پروتئولیتیک حفظ شد.

در این تحقیق نشان داده شد که فعالیت ضدمیکروبی عصاره‌ی کفیران به محتوای پروتئینی موجود در آن نیز بستگی دارد.

شایان ذکر است این پژوهش در مجله دانشگاه علوم‌پزشکی اصفهان منتشر شده است.