تغذيه و سلامت ريه

نوشته  : دكتر آزاده نجارزاده 

تغذيه مناسب براي هر فردي مهم است. اين اهميت زماني بيشتر مي‌شود كه فرد مبتلا به بيماري باشد. تنفس‌هاي كوتاه در افراد مبتلا به بيماري‌هاي ريوي، خوردن غذا را براي آنها مشكل مي‌نمايد در حالي كه نياز به تغذيه كافي دارند تا قدرت ايمني بدن خود را افزايش دهند. يك بدن خوب تغذيه شده به انسان كمك مي‌كند تا با بيماري‌ها مبارزه نموده و عفونت‌ها را از خود دور سازد و دوره بهبودي را كوتاه‌تر نمايد. در اين شماره سعي داريم به نكاتي اشاره كنيم كه مبتلايان به بيماري‌هاي ريوي با رعايت آنها بتوانند زندگي بهتر و سالم‌تري را تجربه نمايند. بسياري از بررسي‌ها نشان داده‌اند كه عادات غذايي ناسالم با مشكلات ريوي در ارتباط هستند. همان طور كه هميشه به اهميت تغذيه متعادل اشاره شده است در اين خصوص نيز اين مسأله از اهميت بسيار زيادي برخوردار است. تغذيه متعادل بدين معناست كه در آن، انرژي از منابع مختلف كربوهيدرات (نشاسته)، پروتئين و چربي تأمين گردد و علاوه بر آن ميزان مورد نياز از انواع املاح و ويتامين‌هاي ضروري را براي بدن فراهم نمايد. بسياري از مشكلات ريوي نظير آسم، بيماري مزمن انسدادي ريه (COPD) و آمفيزم در ارتباط با استرس اكسيداتيو هستند. در اين آسيب، بافت‌هاي بدن، مانند ريه، مورد حمله فرم‌هاي سمي اكسيژن قرار مي‌گيرند. مي‌توان گفت همان اكسيژني كه براي زندگي ضروري است چنانچه به فرم راديكالي در آيد مي‌تواند بسيار مضر باشد.

كنترل میگرن با غذا

نوشته  : دکتر مجید حاجی فرجی 

زندگی در جامعه مدرن در کنار تمام مزیت‌ها، فشارها و دغدغه‌های زیادی را نیز به ارمغان آورده است. از جمله این پیامدهاي زندگی در جوامع امروز، افزايش احتمال بروز سردردهای متناوب و شدید در برخی افراد است. میگرن دردی است که اغلب به صورت درد شدید نبض‌دار در یک ناحیه سر توصیف می‌شود و معمولا با حساسیت به نور و صدا، تهوع و استفراغ و در 10 درصد موارد با گیجی، اختلالات چشمی و ضعف بعد از حمله همراه است. شدت این سردردها ممکن است به حدی زیاد شود که ظرفیت کاری فرد را تحت تاثیر قرار دهد. میگرن در زنان سه برابر مردان شیوع دارد. بر اساس گزارش انستیتو ملی اختلالات نورولوژیک، میگرن‌ها با انقباض و انبساط عروق خونی همراه هستند. برخی افراد ممکن است گاهی دچار این سردردها شوند، اما در برخی نیز تناوب سردرد، بخصوص در خانم‌ها بیشتر است. متاسفانه درمان خاصی برای این مشکل وجود ندارد. داروها نیز تنها می‌توانند علائم را تا حدودی تسکین دهند، بنابراین پیشگیری از بروز سردردهای میگرنی می‌تواند بهترین راهکار باشد. در این بین رژیم غذایی تاثیر مهمی دارد.

تغذيه درماني در بيـماری‌هاي کبدي

نوشته  : دكتر احمدرضا درستی 

1. بيماري‌های توقف صفرا در کبد:
الف) سيروز صفراوی اوليه

سيروز صفراوی اوليه (PBC) يک بيماری توقف مزمن صفراست که به دليل انهدام پيشرونده مجاری کوچک و متوسط صفراوی داخل کبد، به وجود مي‌آيد. در اين بيماری مجاری صفراوی بزرگ‌تر کناری، سالم باقی مي‌مانند. حدود 90 درصد مبتلايان را زنان تشکيل مي‌دهند. اين بيماری به کندی پيشرفت مي‌کند تا اينکه نهايتا منجر به سيروز کبدی (مرگ سلول‌های کبدی و به حالت پلاستيکی درآمدن کبد)، افزايش فشار خون وريد باب، نياز به پيوند کبد و مرگ مي‌گردد. PBC يک بيماری با واسطه ايمنی است که در آن اتوآنتی بادي‌های سرم، افزايش ايمونوگلبولين‌ها و ترکيبات ايمنی در حال گردش و کاهش پاسخ ايمنی سلولی وجود دارد، چند عارضه تغذيه‌ای مي‌تواند به همراه PBC به وجود بيايد که شامل استئوپنی، افزايش کلسترول خون و کمبود ويتامين‌های محلول در چربی هستند. اين سيروز در افراد الکلی نيز فراوان مشاهده مي‌شود.

هفت كليد طلایی برای سلامت قلب(۳)

نوشته  : زهرا فرهناک کارشناس ارشد تغذیه 

آخرين کلیدها: کنترل قند خون و ترك سيگار
آخرین مطالعات نشان می‌دهند که 7/8 درصد (چیزی نزدیک 7 تا 8 میلیون نفر) از جمعیت 25 تا 65 ساله کشور درگیر بیماری دیابت هستند که نیمی از این افراد نیز از بیماری خود اطلاعی ندارند و معمولا زمانی به پزشک مراجعه می‌کنند که دچار اختلال دید، نارسایی کلیه و سایر بیماری‌ها شده‌اند. اگر تشخیص دیابت به موقع انجام گیرد، روند درمان نیز بسیار راحت‌تر و کم هزینه‌تر خواهد بود.


دیابت و پيش ديابت:
اگر قند خون ناشتاي شما زیر 100 است وضعیت خوبی دارید، در غیر این صورت شما به دیابت مبتلا مي‌باشيد و یا در مرحله پیش دیابتی هستید. اگر قند خون ناشتا  126 میلی‌گرم در دسی لیتر و بالاتر و قند 2 ساعته، 200 ميلي‌گرم در دسي‌ليتر و بالاتر باشد فرد دیابتی محسوب می‌شود. افراد پیش دیابتی حدفاصل فرد سالم و دیابتی هستند. در این افراد قند خون ناشتا بین 100 تا 125 و قند 2 ساعته 140 تا 199 میلی گرم در دسی لیتر می‌باشد. در این مرحله پایبندی و رعایت جدی الگوی غذایی سالم و تغذیه درست و داشتن فعالیت منظم ورزشی بسیار کمک کننده است و می‌تواند سیر پیشرفت بیماری و بروز دیابت آشکار را تا حد امکان به تاخیر بیندازد. طبق تخمین انجمن قلب آمريكا 7/59 میلیون آمريكایی 20 ساله و بالاتر در مرحله پیش دیابتی هستند.

استحكام ستون مهـره‌ها با غذا

نوشته  : تحریریه دنیای تغذیه 

بسياري از مردم از بيماري‌هايي كه مي‌توانند بر روي ستون مهره‌ها اثرات منفي بگذارند، رنج مي‌برند؛ مطابق تحقيقات انجام شده، 44 ميليون نفر در ايالات متحده دچار «استئوپروز» و 27 ميليون نفر دچار استئوآرتريت مي‌باشند. لذا در افرادي كه دچار اين آسيب‌ها مي‌باشند رعايت يك رژيم غذايي سالم و مناسب كه مواد مغذي مورد نياز را به بدن و استخوان‌ها برساند ضروري بوده و مي‌تواند در پيشگيري از كاهش حجم استخواني و خطر شكستگي استخوان موثر باشد. البته داشتن يك رژيم غذايي مناسب حتماً بايد تحت نظر پزشك مربوطه صورت گيرد.
 
مواد غذايي حاوي منيزيم:
به گفته كارشناسان داشتن رژيم غذايي سرشار از منيزيم مي‌تواند از بروز استئوپروز جلوگيري كرده و از طرفي افزودن منيزيم به رژيم غذايي مي‌تواند در تراكم مواد معدني استخوان مؤثر باشد. ميزان دوز مصرفي منيزيم در زنان بالاي 31 سال حدود 320 ميلي‌گرم در روز و در مردان 420 ميلي‌گرم در روز مي‌باشد. مواد غذايي حاوي منيزيم عبارتند از: انواع مغزها مانند بادام، بادام زميني و سبزيجات مانند اسفناج، لوبيا، غلات و حبوبات.

توصيه‌هاي غذايي بعد از جراحي دندان

نوشته  : تحریریه دنیای تغذیه

درد مزمن دندان و يا درد حاصل از يك اُرتودنسي و يا درد ناشي از عمل جراحي در ناحيه دهان مي‌تواند غذا خوردن را با مشكل مواجه سازد، زيرا فرد نمي‌تواند عمل جويدن را به خوبي انجام دهد و در نتيجه غذا خوردن براي او مشكل مي‌شود و نمي‌تواند هر ماده غذايي را كه دوست دارد بخورد.
هرگز منتظر نشويد تا درد كاملاً از بين برود و سپس شروع به خوردن موادغذايي كنيد، بلكه سعي كنيد خوردن موادغذايي و مايعاتي را كه مي‌توانيد عليرغم داشتن درد، ميل كنيد شروع نماييد، زيرا خوردن مواد غذايي مناسب مي‌تواند سبب تقويت بنيه بدن شده و ميزان انرژي لازم را تامين نمايد و روند بهبودي و كاهش درد را در شما تسريع كند.
رژيم غذايي قبل و بعد از عمل جراحي:
مقدار ماده بي‌حس كننده كه براي جراحي‌هاي دهاني در نظر گرفته مي‌شود با توجه به سختي و مدت زمان عمل جراحي متفاوت مي‌باشد. اگر بي‌حسي موضعي در نظر گرفته مي‌شود معمولاً نيازي به محدوديت غذايي خاص غير از عمل جراحي نمي‌باشد، اما اگر بيهوشي عمومي در نظر گرفته مي‌شود، جراح توصيه مي‌كند از نيمه شب قبل چيزي خورده نشود.

سايه‌روشن‌هاي جراحي‌هاي كاهش وزن

نوشته  : دکتر محمد رضا وفا 

بطور کلی درمان چاقی و اضافه وزن بر اساس یک راهنمای علمی مستند انجام می‌پذیرد. به این مفهوم که فقط بر اساس نمایه توده بدن (تقسیم وزن به کیلوگرم به مجذور قد به متر) و یا خواست فرد چاق درمان جراحی برای چاقی انتخاب نمی‌شود. به این منظور و بر اساس ارزیابی‌های تن‌سنجی، بالینی و رفتاری فرد، ابتدا شدت چاقی و مشکلات بالینی فرد چاق برآورد می‌شود. سپس براساس نتایج بدست آمده، درمان چاقی انتخاب می‌شود، بنابراین اگر فرد چاق نمایه توده بدن بالاتر از 35 و کمتر از 40 داشته باشد و همراه با وضعیت چاقی خود دچار مشکلات همراه دیگری مانند پرفشاری خون، هیپرلیپیدمی، دیابت، مشکلات شدید اسکلتی و ... باشد و همچنین این فرد روش‌های مقدم کاهش وزن مانند رژیم‌درمانی، رفتار درمانی، افزایش فعالیت فیزیکی و دارو درمانی را تجربه کرده باشد، اما نتیجه قابل قبول نگرفته باشد و یا اینکه مشکلات بالینی همراه مثل بیماری دیابت یا بیماری قلبی- عروقی برای فرد بسیار خطرناک ارزیابی شود، آنگاه این فرد می‌تواند کاندید عمل جراحی چاقی باشد. یا اینکه اگر فردی نمایه توده بدنی بالاتر از 40 داشته باشد و روش‌های مقدم کاهش وزن در مورد او تاثیر قابل توجه نداشته باشد، این افراد نیز کاندید مناسب برای عمل جراحی چاقی محسوب می‌شوند، بنابراین همانگونه که توضیح داده شد بر اساس منطق علمی هر فرد چاقی کاندید عمل جراحی چاقی نیست.

شمشير دو لبه كپك‌ها!

نوشته  : دکتر صديقه نوبان 

تا کنون در حدود 200 هزار گونه كپك و قارچ شناخته شده است كه اكثر آنها برای انسان مفيد است و در صنایع غذایی و دارویی هم مورد استفاده قرار می‌گیرد‌، برای مثال در تولید آنتي‌بيوتيك‌ها (پنی‌سیلین) که برای درمان بیماری‌ها مورد استفاده  بوده است و نيز در توليد نان، صنایع لبنی و ... مورد استفاده می‌باشد.
اما بيش از 200 گونه از آنها  اثرات مضر خود را بر روی انسان و دام نشان داده‌اند. اثرات مضر سموم قارچي بر روی سلامتي انسان و دام بالغ بر 80 سال است كه شناخته شده، اما مطالعه روی سموم حاصل از كپك مولد بيماری از سال 1960 زماني كه يك مولكول سم از قارچ آسپرژيلوس فلاووس استخراج گرديد، شروع شد.


کپک چیسـت؟
همه گونه‌های قارچ‌های ذره‌بینی که به صورت رشته‌های چندسلولی رشد می‌کنند کپک نامیده می‌شوند.کپک‌ها در صورت مناسب بودن شرایط رشد یعنی رطوبت و حرارت به سرعت رشد می‌کنند و می‌توانند سبب تخریب و غیر قابل مصرف شدن غذاها و میوه‌ها شوند.

كنترل درد با غذا

نوشته  : مريم آريافر كارشناس ارشد علوم و صنايع غذايي 

استفاده از تغذيه مناسب جهت مقابله با درد به عنوان جزئي از توصيه‌هاي پزشكي سال‌هاست كه مطرح مي‌باشد. زماني كه احساس سردرد داريم، با خوردن يك قرص آن را برطرف مي‌سازيم، ولي در خصوص دردهاي مزمن مي‌دانيم كه مصرف طولاني مدت داروهاي مسكن صحيح نبوده و مي‌تواند عوارض بسياري را به دنبال داشته باشد، مانند خونريزي معده در اثر مصرف زياد پروفن و به همين دليل است كه كنترل و مديريت كردن درد بسيار مهم مي‌باشد.


تغـذيه مناسـب:
تحقيقات جديد نشان داده‌اند كه رژيم غذايي مناسب و تغذيه نقش مهمي‌ در كنترل درد بر عهده دارد وكمبود مواد معدني و ويتامين‌ها باعث ايجاد ضعف و بيماري در بدن مي‌گردد. در حال حاضر مساله جايگزيني رژيم غذايي مناسب براي كنترل درد مطرح شده، ولي هنوز شواهد قطعي در دست نمي‌باشد.
برخي تاثيرات رژيم درماني در كنترل درد به خوبي قابل لمس مي‌باشند. براي مثال كاهش وزن يك استراتژي مهم تغذيه اي براي افرادي مي‌باشد كه از بيماري آرتريت، درد زانو و التهاب مفاصل رنج مي‌برند.

هرم تغذیه‌ای اختصاصی برای سالخوردگان

نوشته  : مهندس وحیده شایگان کارشناس ارشد صنایع غذايي 

در سال 1999 «هرم غذايي اصلاح شده» بطور گسترده‌ای به صورت اختصاصی برای استفاده در سنین بالا معرفی گردید و سپس«هرم اصلاح شده من» با لحاظ کردن نیازهای تغذیه‌ای برای سالمندان بالاتر از 70 سال ضمن در نظر گرفتن محتوای «هرم من» با تغییراتی پیشنهاد شد و مورد استفاده قرارگرفت. بطوریکه اهمیت مایعات و غذاهای نسبتا روان و نیز موادغذايي کم حجم، ولی مغذی در آن پررنگ‌تر شد و راهنمايي‌هايي نیز در مورد فرم غذاها و نیز اهمیت انجام فعالیت‌های فیزیکی منظم داده شد. بزرگسالان بالای70 سال سن نیازهای تغذیه‌ای منحصر به فردی دارند. در این افراد به علت کاهش فعالیت متابولیکی و فعالیت فیزیکی نیاز به کالری دریافتی کمتر، ولی برای حفظ ثبات سلامتی نیاز به غذاهاي با ارزش تغذیه‌ای بالاتر بیشتر است. در سال 2005 دوباره USDA  روی«هرم من» یک برنامه اینترنتی هوشمند را طراحی کرد که قادر بود بسته به اطلاعات وارد شده و منحصر به فرد هر شخصی مانند جنس، سن، قد، وزن، عادات ورزشی و سایر ویژگی‌ها راهنمايي‌های تغذیه‌ای خاص و کاربردی ارائه نماید.