سيب‌زميني، سرشار از نشاسته

نوشته  : زير نظر دكتر سعيد حسيني 

سيب زميني(solanum toberosum)يكي از اعضاي خانواده سونالاسه يا تاجريزان است‌. داراي برگ‌هاي مركب و بريده و گل‌هاي سفيد يا بنفش مي‌باشد. ميوه آن كوچك، كروي، قرمز و سمي است، ولي داراي ساقه‌هاي زير زميني خوراكي مي‌باشد كه حاوي اندوخته نشاسته فراوان است‌. سيب‌زميني از لحاظ سايز، شكل، رنگ، طعم و محتواي نشاسته‌اي متنوع مي‌باشد‌. اين گياه داراي حدود 100 واريته است. اين واريته‌ها تحت عنوان زودرس، دير رس و ميانه رس تقسيم مي‌شوند و بر حسب استفاده اين گياه به سيب‌زميني خوراكي، علوفه‌اي و صنعتي (جهت استفاده در توليد الكل يا نشاسته و قند) تقسيم مي‌شوند. سيب‌زميني در حوالي سال 1570 توسط فاتحان اسپانيايي از آمريكاي جنوبي به آن كشور منتقل شد و كشت آن در سراسر اروپا رواج يافت‌. سيب‌زميني بعدا توسط مستعمره نشين‌هاي بريتانيايي به آمريكاي شمالي منتقل شد‌. سيب‌زميني نخستين بار توسط سرجان ملكم در اواسط پادشاهي فتحعلي شاه قاجار به ايران آورده شده است، براي همين در ابتدا به آن «آلوي ملكم» مي‌گفتند و اكنون هم در بعضي از شهرهاي ايران سيب‌زميني را به نام آلو مي‌شناسند‌. در حال حاضر هر ساله در حدود 300 ميليون تن سيب‌زميني در سراسر جهان توليد مي‌شود‌. شهرستان اقليد در ايران يكي از توليد كنندگان مهم اين محصول است‌. سيب‌زميني مهم‌ترين محصول زراعي است كه در حال حاضر پس از گندم، برنج و ذرت در مرتبه چهارم جهاني قرار دارد.

خواص شيرين يك ماده تلخ

نوشته  : آسیه حسن زاده 

واژه قهوه (Coffe) برگرفته شده‌ از نام استانی در اتیوپی با نام Kaffa مي‌باشد، که واژه انگلیسی Coffee هم از آن گرفته شده‌ است، کلمه عربی «قهوه» در زبان ترکی به «کهوه» Kahve معروف شد که همین کلمه در زبان ایتالیایی به Caffe و در زبان‌های فرانسوی، پرتغالی و اسپانیایی به نام Cafe مورد استفاده قرار گرفت. قهوه در واقع آسیاب شده دانه‌های قهوه مي‌باشد. که بسته به نوع قهوه (ترک، عربی یا اروپایی) در درجه‌های مختلفی آسیاب مي‌شود. در حالی که نسکافه یا قهوه فوری (instant  coffee) از تبخیر قهوه صاف شده و عصاره دانه قهوه به دست مي‌آید. در اواخر قرن بیستم، انواع قهوه فوری نیز در بازار اروپا و آمریكا عرضه شد. این قهوه در واقع شیره تبخیر شده قهوه صاف و عصاره دانه قهوه است كه نیازی به قهوه جوش ندارد و با حل كردن كمي‌از آن در یك فنجان آب جوش، قهوه آماده به دست مي‌آید. در گذشته معتقد بودند که طعم و عطر واقعی این نوشیدنی در بسته بندی‌های قهوه فوری از دست می‌رود، اما امروزه با پیشرفت فن آوری تولید قهوه فوری، این نوع قهوه، طرفداران زیادی پیدا كرده است، زیرا این نوع قهوه معمولا پس از سایش، پروسه تولید را طی می‌كند و در حقیقت به نوعی پرورده و خوش طعم مي‌شود. به‌تازگي قهوه‌هايي بصورت كپسول نيز به بازار آمده است كه دوستدار محيط زيست بوده و كپسول باقيمانده بعد از مدت كوتاهي تجزيه شده و به طبيعت باز مي‌گردد.

هويج، آب هويج يا هويج پخته؟

نوشته  : دکتر تیرنگ نیستانی 

خانم مریم ب. مادری است جوان که در مورد وضع تغذیه و سلامت کودک 4 ساله خود، اميد، وسواس بسیاری دارد. اميد خیلی زود از 15 ماهگی دچار نوعی ضعف بینایی شد. پزشک به مریم توصیه کرد خوب است روزی 1 لیوان آب هویج به کودک بدهد. مریم شنیده بود که هویج، ویتامين A دارد که برای سلامت چشم و بینایی مفید است. مریم خانمِ وسواسی، به هر زحمتی بود روزی یک لیوان آب هویج به کودک خوراند. او منتظر معجزه ای بود که هیچگاه رخ نداد! 
آقای علی م. سال‌ها است دچار فربهی مي‌باشد، در واقع از وقتی به یاد دارد چاق بوده است. دوستی به او توصیه کرد هر وقت هوس «خوردن» به سرش زد، چند تا هویج خام بخورد. علی فکر کرد که این کار به امتحانش مي‌ارزد. بالاخره هویج جزو سبزی‌ها است و پزشکان و متخصصان تغذیه هم که به مصرف آنها توصیه مي‌کنند. علی روزی 12-10 عدد هویج را با آرزوی کاهش وزن، به دندان کشید. پس از یک ماه حتی اندکی هم کاهش وزن نیافت، مایوسانه اندیشید: فایده‌ای ندارد، دیگر به حرف دکترها هم نمي‌شود اعتماد کرد!!!

تغذيه آنلاين

نوشته  : تحریریه دنیای تغذیه 

تقويت رشد عضلات با پوست سيب


متخصصان علوم پزشكي دانشگاه يووا در يك مطالعه جديد دريافته‌اند كه يك ماده چرب موسوم به اسيد اورسوليك موجود در پوست سيب از آتروفي و تحليل رفتن عضلات مي‌كاهد و موجب رشد ماهيچه‌ها در موش‌هاي آزمايشگاهي مي‌شود.
اين ماده همچنين از مقدار چربي، قندخون، كلسترول و تري گليسيريد خون مي‌كاهد و بنابراين مي‌توان از آن براي درمان تخريب عضلاني و اختلالات متابوليكي مثل ديابت استفاده كرد.
آتروفي يا همان ضعف عضلاني مي‌تواند مشكلات بزرگي ايجاد كند. بعلاوه اين عارضه بسيار شايع بوده و ممكن است فردي در مقطعي از طول عمر خود بر اثر بيماري يا بالا رفتن سن با اين مشكل مواجه شود. با اين حال هم اكنون هيچ دارويي براي حل اين مشكل وجود ندارد.

راهنمای انتخاب بیسکویت مناسب

نوشته  : لادن دهقان تنها 

دقت كنيد: 
گاهي در جريان پخت، رنگ بيسكويت قهوه‌اي تيره شده و در نظر مصرف‌كننده محصول عطر و طعم مطلوب‌تري دارد. اگرچه اين نوع بيسكويت‌ها اشتها برانگيزتر و خوشمزه‌تر هستند، ولي بايد بگوييم متاسفانه در اثر سوخته يا قهوه‌اي شدن محصولات داراي مواد كربوهيدراتي مانند بيسكويت در حرارت‌هاي بالاي پخت، ماده‌اي سرطان‌زا به نام «آكريل آميد» ايجاد مي‌شود.
هنگام خريد انواع بيسكويت به ظاهر، طعم و مزه آنها توجه كنيد. اين محصولات بايد عاري از هرگونه طعم و بوي تند صابوني و تلخ بوده و فاقد آلودگي‌هاي قارچي و حشرات باشند.
از مصرف زياد بيسكويت‌هاي كرم‌دار و طعم‌دار اجتناب كنيد.

غذاهایی که با چین و چروک مبارزه می‌کنند

نوشته  : تحریریه دنیای تغذیه 

مـاهـی:
باور داشته باشید که ماهی برای سلامت بدن و به خصوص پوست لازم است. حال، ماهی چگونه می‌تواند از بروز چین و چروک‌های پوستی جلوگیری کند؟ ماهی منبع خوبی از دو نوع اسیدچرب چند غيراشباعي به نام‌های EPA و DHA می‌باشد. این چربی‌های خوب برای غشای سلولی حیاتی می‌باشند و موجب سیالیت و بهبودی ساختمان سلول می‌شوند.
برنامه غذایی که مصرف به اندازه ماهی در آن رعایت می‌شود، می‌تواند به كاهش بروز برخی بیماری‌های قلبی- عروقی، ورم مفاصل و... کمک کند و همچنین از پوست در برابر چین و چروک محافظت نماید.

سلامت غذاهاي با منشا حيواني

نوشته  : دکتر پيمان غلام‌نژاد 

مواد غذايي با منشا دامي بدليل غني بودن از پروتئين، چربي‌هاي حيواني، ويتامين و مواد معدني، همچنين طعم و مزه مناسب از جمله مواد غذايي بسيار پر طرفدار و پر مصرف مي‌باشند. توجه زياد به اين نوع مواد غذايي از طرف مصرف کنندگان، توقع توجه ويژه به سلامت اين محصولات را از طرف متوليان امر بوجود مي‌آورد. سلامت محصولات دامي‌بستگي به عوامل وسيعي از چرخه توليد تا عرضه دارد ، بدين معني که عوامل بسياري از محل دامداري تا کارخانه و در آخر مراکز عرضه و فروش، بر سلامت و کيفيت اين محصولات تاثير دارند. وجود مواد مغذي در محصولات غذايي با منشا دامي، اين محصولات را به شدت مستعد فساد ميکروبي و شيميايي مي‌کند. بدليل استعداد بالاي فساد پذيري اين مواد و مسموميت‌هاي خطرناک ناشي از مصرف مواد غذايي فاسد، همچنين قيمت تقريبا بالاي اين نوع مواد غذايي و توجه دولت به کنترل بازار در اين بخش، وزارت بهداشت تا حد ممکن به کنترل محصولات فرآيند شده با منشا دامي‌مي‌پردازد و اين در حالي است که کنترل سلامت دام‌ها و محصولات خام دامي ‌بر عهده سازمان دامپزشکي مي‌باشد. شناخت عوامل خطرزا و موثر در سلامت و کيفيت اين گونه محصولات مي‌تواند ديد بهتري هنگام خريد و مصرف اين گونه محصولات به مصرف کنندگان بدهد.

اثر فصول بر مزاج

نوشته : بهناز عباسي‌مقدم 

در شماره‌هاي قبلي راجع به مزاج‌هاي مختلف صحبت كرديم. بايد دانست كه هر فردي داراي مزاجي است مربوط به خود كه با مزاج‌هاي افراد ديگر متفاوت است. دانشمندان طب سنتي معتقدند، همانگونه كه افراد بشر از نظر شكل، اندام و قد و ... تفاوت دارند از نظر وضعيت بدني هم مختلف هستند و اين اختلاف بدليل موادي است كه بدن آنها را مي‌سازد. غذاها، محيط اطراف، آلودگي‌ هوا، فصول سال، ماه‌ها، گردش روز و شب در تغيير مكرر بيوشيميايي اخلاط بدن مؤثر هستند، بنابراين سلامتي بدن و تنظيم بيوشيميايي آن در گرو اين تغييرات است. بر طبق اين گفته هر كسي بيمارتر است، به معني به هم خوردن بيشتر اخلاط چهارگانه بدن وي مي‌باشد و بهتر است تدبير را براي تنظيم آن بكار ببندد.
همانطور كه در مبحث مزاج‌ها به آن اشاره نموديم مزاج‌ها به دو دسته كلي گرم و سرد تقسيم مي‌شوند كه صفرا و خون، گرم و بلغم و سودا، سرد هستند. عناصر موجود در طبيعت هم دو دسته كلي دارند؛ هوا و آتش، گرم و آب و خاك، سرد هستند. بر همين اساس ارگان‌هاي ديگر نيز قابل دسته‌بندي هستند كه در اين مبحث به فصول سال مي‌پردازيم. فصل‌هاي سال نيز قابل تقسيم بوده، بطوريكه بهار و تابستان، مزاج گرم و پاييز و زمستان، مزاج سرد دارند. در واقع مزاج بهار گرم و تر، تابستان گرم و خشك، پاييز سرد و خشك و زمستان سرد و تر است.

سم‌زدايي بدن با تغـذيه

نوشته  : تحريريه دنياي تغذيه

كارشناسان معتقدند نه تنها بايد به مقدار غذايي كه مي‌خوريم توجه كنيم بلكه بايد به نوع غذايي كه مي‌خوريم نيز توجه بيشتري داشته باشيم. هدف از غذا خوردن فقط تأمين كالري و رساندن سوخت به بدن نمي‌باشد. برخي از غذاها حاوي پروتئين هستند كه براي ساخت عضلات و بافت‌هاي بدن لازم است. روغن‌ها و چربي‌هاي طبيعي موجود در برخي از موادغذايي نيز در تنظيم هورمون‌هاي بدن مؤثر بوده و ويتامين‌هاي محلول در چربي را كه مورد نياز بدن مي‌باشند تأمين مي‌كنند. ميوه‌ها و سبزيجات نيز علاوه بر تأمين ويتامين‌ها و آنزيم‌هاي مورد نياز بدن، فيبر لازم براي بدن را تأمين كرده و سبب پاكسازي بدن از مواد زائد مي‌شوند. مواد غذايي زيادي وجود دارند كه اثرات پاكسازي‌كننده داشته و اغلب در برنامه‌هاي سم‌زدايي كردن از بدن مورد استفاده قرار مي‌گيرند. 

ميان‌وعده‌هاي سالم براي ورزشكاران

نوشته  : دكتر محمد حضوری 

از زماني كه بشر به فعاليت‌هاي ورزشي پرداخت، تغذيه به عنوان يك عامل مهم و ضروري در عملكرد بدن مطرح بوده است. امروزه تغذيه جايگاهي خاص در برنامه روزانه ورزشكاران دارد. انجام فعاليت‌هاي بدني به ويژه در سطوح حرفه‌اي و نيمه حرفه‌اي، موجب افزايش نيازهاي تغذيه‌اي فرد مي‌شود. بر اين اساس ورزشكاران نسبت به افراد عادي جامعه حجم غذاي بيشتري مصرف مي‌كنند تا نيازهاي آنان به انرژي و ساير مواد مغذي تامين شود. البته دريافت حجم زيادي از مواد غذايي به ويژه در زماني كه برنامه تمريني فرد فشرده بوده و تمرينات در قالب چند مرحله مجزا در طول روز انجام مي‌شود، يك دغدغه و نگراني مهم براي ورزشكاران و كادر مربيگري خواهد بود، زيرا مواد غذايي مصرفي بايد حجمي‌مشخص و تركيبي خاص داشته باشند تا در فاصله زماني كوتاه‌تري هضم و جذب شده و آغاز مرحله بعدي تمرين يا رقابت را ممكن سازند. در چنين مواردي است كه نمي‌توان براي تامين نياز يك ورزشكار، به سه وعده غذايي حجيم متوسل شد. در واقع بايد نيازهاي تغذيه‌اي يك ورزشكار را در قالب سه وعده اصلي و چند ميان‌وعده تامين كرد.
در برنامه غذايي روزانه، ميان‌وعده‌ها نقشي فرعي و كم اهميت داشته و كمتر به نقش تغذيه‌اي آنها توجه مي‌شود، اما بايد ميان‌وعده‌ها را به عنوان بخشي از برنامه غذايي روزانه در نظر گرفت كه مي‌توانند تامين كننده نياز به برخي مواد مغذي باشند. اين موضوع در ورزشكاران از اهميت بيشتري برخوردار است.